Parterowy czy piętrowy? część 2
Skupmy się teraz na tym, co najłatwiej policzyć: na kosztach budowy. Tutaj nie może być wątpliwości, dom parterowy nie tylko jest tańszy, ale jego budowa jest prostsza i co za tym idzie krótsza. Można oczywiście użyć argumentu, że dom z poddaszem można budować etapami – najpierw tylko parter, a potem stopniowo kończyć „górę”, ale mieszkać na budowie? Tylko dla niektórych będzie to urozmaicenie i swoista atrakcja.
Zacznijmy od fundamentów: w domu parterowym ich długość jest na pewno większa niż w przypadku domu piętrowego, ale za to są węższe i niższe, materiału zużyjemy więc tyle samo.
Wyżej już się to zmienia na korzyść domu parterowego, jego ściany mogą być cieńsze – wystarczy 18 cm silikatowego bloczka, podczas gdy w budynku z poddaszem musza mieć co najmniej 24 cm. W obu rodzajach domów ściany wymagają jeszcze ocieplenia, zwykle 10 – 12 cm warstwą wełny mineralnej lub styropianu – tutaj na koszt może mieć wpływ większa powierzchnia ścian w domu parterowym. W piętrowym domu wykonać musimy strop, wylewaną płytę żelbetową czy gęstożebrowy, a także odpowiednie warstwy podłogi. To jest kosztowne i stwarza możliwość popełnienia błędów. W domu parterowym strop może być zastąpiony lekkim sufitem podwieszonym do elementów więźby dachowej lub kratowymi, deskowymi wiązarami pełniącymi jednocześnie rolę stropu i konstrukcji nośnej dachu. Piętrowy dom wymaga dużego zużycia drewna na konstrukcję więźby dachowej, która unieść musi nie tylko ciężar pokrycia dachu, ale także warstw izolacji termicznej. Często dochodzi też koszt wykonania lukarn, a okna połaciowe są droższe niż zwykłe okna. Należy również wykończyć ściany poddasza, a trzeba wiedzieć że pochyłe ściany i kąty inne niż kąt prosty znacznie utrudniają te prace. Wreszcie koszt i trudność, które w parterowym domu nie istnieją – schody! Są drogie i skomplikowane w budowie, zwłaszcza żelbetowe zabiegowe. Jedna rzecz bezsprzecznie lepiej działa w budynku z poddaszem użytkowym z racji jego większej wysokości – wentylacja grawitacyjna, ale i ten argument traci swoją wagę. Coraz częściej w domach wykonuje się instalację wentylacji mechanicznej. Domy są szczelne (okna!) i dobrze ocieplone i taki rodzaj wentylacji lepiej spełnia swoje zadanie. Podsumowując: nawet jeśli koszty zakupu materiałów i wykonania poszczególnych elementów budynku są porównywalne, to dom bez użytkowego poddasza buduje się szybciej, łatwiej też uniknąć, trudnych do naprawienia błędów, bo mniej jest w parterowym budynku miejsc o skomplikowanym wykonaniu.
A co z kosztami eksploatacji? Mamy tu na myśli przede wszystkim, najłatwiejsze do porównania koszty ogrzewania budynku. Eksperci twierdzą, że przy domach niewielkich do 130 m2 nie ma właściwie różnic w kosztach, dopiero domy duże 220 – 250 m2 okazują się bardziej ekonomiczne, jeśli są domami z użytkowym poddaszem.
I kwestia ostatnia, choć dla mieszkańców – użytkowników domów chyba najistotniejsza: walory użytkowe. Tutaj trudno udzielić ostatecznej i przesądzającej odpowiedzi, jaki dom jest lepszy. Oba typy mają swoje wady i zalety. Samonasuwającą się kwestią jest brak schodów w domu parterowym, co ułatwia komunikację przede wszystkim osobom z dysfunkcją narządu ruchu: niepełnosprawnym i starszym, chorym. Bezpieczniej jest też dla małych dzieci. Miejsce, w którym znaleźć miałyby się schody może być przeznaczone na inny cel: schowek, spiżarnię, garderobę czy po prostu powiększyć powierzchnię mieszkalną.
Przyzwyczailiśmy się do strefowania funkcji w domu. W domu z użytkowym poddaszem jest to oczywiste: przestrzeń wspólna – rodzinna zajmuje parter domu, znajdujemy tu kuchnię, jadalnię i salon oraz pomieszczenia pomocnicze, natomiast na piętrze mieści się część prywatna: sypialnie i łazienki. W części wspólnej przyjmujemy gości, rozmawiamy, oglądamy telewizję – jesteśmy razem, część prywatna pozwala na odpoczynek, indywidualne zajęcia, izolację. W domu parterowym taki podział niesie ze sobą ryzyko „kilometrowych” korytarzy, zawiłych przejść, zwłaszcza jeśli powierzchnia domu jest spora. Trudniej osiągnąć efekt wyizolowania od innych domowników. Niektórzy ludzie mogą też odczuwać pewien niepokój w sypialni zlokalizowanej na parterze, tylko skośne ściany poddasza dają im poczucie bezpieczeństwa, przytulności i zaciszności. Inni nie wyobrażają sobie letniego poranka bez porannego przeciągania się na balkonie. Mieszkańcy parterowego domu wysunąć tu mogą argument o łatwości kontaktu z naturą poprzez dostępność ogrodu z każdego pomieszczenia domu bez pokonywania schodów.
Tak więc ogólna analiza uwarunkowań, kosztów, wad i zalet różnych typów domów nie daje wcale jednoznacznej odpowiedzi na pytanie który dom jest lepszy: parterowy czy piętrowy. Trudno zresztą wyrokować. Żeby nabrać lepszego wyobrażenia o mieszkaniu w domu parterowym czy domu z użytkowym poddaszem warto odwiedzać znajomych mieszkających w takich domach, rozmawiać z sąsiadami, czytać fachowe wydawnictwa. Ale i ta wiedza nie będzie wystarczająca. O tym jakiego domu potrzebowaliśmy, dowiemy się jak już w nim zamieszkamy. A czy wtedy będziemy mieć pewność, że nasz dom jest dobry? Zobaczymy... Najlepszy dom to taki, w którym wszyscy mieszkańcy czują się u siebie i do którego stale chcą wracać.
Ten artykuł dostarczyli specjaliści z krakowskiego studia architektonicznego
Archigraph.
18.11.2008. 16:18
Ten tekst nie był jeszcze komentowany.
Skomentuj
* = pola wymagane